Loading...

Swachchh Yatradham

ગુજરાતના યાત્રાધામો ખાતે ઉચ્ચકક્ષાની સ્વચ્છતા

ગુજરાતના યાત્રાધામોમાં ઉચ્ચ કક્ષાની સ્વચ્છતા જાળવવી એ રાજ્ય સરકારની પ્રાથમિકતા રહી છે. તિરૂપતિ બાલાજી, શિરડી, ગુરૂદ્વારા ગોલ્ડન ટેમ્પલ જેવા દેશના મહત્વના યાત્રાધામોમાં ઉચ્ચકક્ષાની ૨૪ X ૭ સ્વચ્છતા જળવાય છે જેને લીધે રાષ્ટ્રના અને અન્ય દેશોમાંથી આવતા પ્રવાસીઓ આવા યાત્રાધામોનો પ્રવાસ કરવાનું પસંદ કરે છે. સ્વચ્છતાને લીધે ખુબ યાત્રીઓની સંખ્યામાં પણ નોંધપાત્ર વધારો જોવા મળેલ છે. ગુજરાતના યાત્રાધામોમાં પણ આ જ કક્ષાની સ્વચ્છતા જળવાય તે માટે માન.મુખ્યમંત્રીશ્રીએ આપેલ સુચના ધ્યાને લઇને ટુરીઝમ કોર્પોરેશન દ્વારા ગત વર્ષે ૨૪ જેટલા યાત્રાધામો ખાતે સ્વચ્છતાની જાળવણી માટે ટેન્ડર દ્વારા એજન્સીઓ પસંદ કરવામાં આવી હતી અને સફાઇની કામગીરી પણ હાથ ધરવામાં આવી હતી. આમા છતાં, આ યાત્રાધામો ખાતે અપેક્ષિત કક્ષાની સ્વચ્છતા જળવાતી ન હોવાનું ધ્યાને આવેલ હતુ. આથી ટુરીઝમ કોર્પોરેશન દ્વારા તા.૨૪/૧૧/૨૦૧૬ના રોજ ઉચ્ચ કક્ષાની સ્વચ્છતા જાળવવા એજન્સી પસંદ કરવા ટેન્ડર બહાર પાડવામાં આવ્યુ હતુ.

કુલ ૮ યાત્રાધામો ખાતે નીચે દર્શાવ્યા મુજબના વિસ્તારમાં એજન્સી દ્વારા સફાઇની કામગીરી કરવાની રહેશે તેમ નક્કી કરવામાં આવેલ છે.

ક્રમ યાત્રાધામનું નામ વિસ્તાર
૧. સોમનાથ ૧૭૪૧૮૨
૨. દ્વારકા ૧૮૫૪૧૪
૩. જુનાગઢ ગિરનાર ૧૮૬૬૬૭
૪. પાલીતાણા ૧૧૮૨૧૬
૫. અંબાજી ૨૨૨૨૫૬
૬. ડાકોર ૧૧૫૬૦૯
૭. પાવાગઢ ૧૦૮૫૩૦
૮. શામળાજી ૭૧૧૧૫
કુલ ૧૧૮૧૯૮૯

કુલ ૪ એજન્સીને કામગીરી સોંપવાની છે આ માટે નીચે દર્શાવ્યા મુજબ દરેક એજન્સીને બે યાત્રાધામોની સ્વચ્છતાની કામગીરી સોંપવામાં આવેલ છે.

ક્રમ એજન્સીનું નામ યાત્રાધામનું નામ વિસ્તાર
ડી જી નાકરાણી ગિરનાર ૧,૬૭,૭૨૦
    પાવાગઢ ૧,૪૦,૦૦૦
ઓલ સર્વિસીસ ગ્લોબલ લિ. અંબાજી ૧,૯૪,૨૯૨
    પાલીતાણા ૧,૨૨,૨૪૭
રાજદિપ એન્ટરપ્રાઇઝ. ડાકોર ૭૨,૯૭૮
    શામળાજી ૫૦,૦૦૦
બીવીજી ઇન્ડીયા લી સોમનાથ ૧,૮૬,૧૯૯
    દ્વારકા ૧,૭૦,૧૪૭

પ્રથમ તબક્કે દરેક એજન્સીને એક વર્ષ માટે કામગીરી સોંપવામાં આવશે, તેઓની કામગીરી અંગે સરકારશ્રી નક્કી કરે તે સંસ્થા દ્વારા થર્ડ પાર્ટી મૂલ્યાંકન કરીને જો તેઓ સફાઇની ઉચ્ચતમ ગુણવત્તા જાળવવામાં યોગ્ય ઠરે તો જ વધુ સમય માટે કામગીરી લંબાવવામાં આવશે. જો કોઇ એજન્સી આવી ગુણવત્તા જાળવી ન શકે તો તે યાત્રાધામની સ્વચ્છતાની કામગીરી ઉચ્ચતમ ગુણવત્તા જાળવનાર અન્ય એજન્સીને સોંપવામાં આવશે.

આ માટે યાત્રાધામના ટ્રસ્ટી મંડળ, સ્થાનિક સ્વરાજ્યની સંસ્થા, પવિત્ર યાત્રાધામ બોર્ડ અને સ્વચ્છતાની કામગીરી માટે પસંદ થયેલ એજન્સી વચ્ચે ચતુર્પક્ષીય કરાર કરવામાં આવેલ છે.

ગુજરાત પવિત્ર યાત્રાધામ વિકાસ બોર્ડ દ્વારા ગુજરાતના મુખ્ય યાત્રાધામોમાં રાજ્યવ્યાપી સ્વચ્છતા મહાભિયાન

ભારતના આદરણીય વડાપ્રધાન શ્રી નરેન્દ્રભાઇ મોદી દ્વારા રાષ્ટ્રવ્યાપી સ્વચ્છતા અભિયાનની શરૂઆત કરવામાં આવેલ છે. જેના ભાગરૂપે ભારત સરકાર દ્વારા પ્રતિ વર્ષ સપ્ટેમ્બર-ઓક્ટોબર માસ દરમ્યાન સ્વચ્છતા પખવાડિયાનું આયોજન કરવામાં આવે છે. સમગ્ર દેશમાં આ સંદર્ભે સ્વચ્છતાની વિવિધ કામગીરી અને તેનું મુલ્યાંકન કરીને રાષ્ટ્રને વિશ્વકક્ષાએ સ્વચ્છ રાજ્ય તરીકે પ્રસ્થાપિત કરવા પ્રશંસનીય કામગીરી કરવામાં આવે છે.

ગુજરાત રાજ્યના તા.૦૧/૦૪/૨૦૧૭ થી રાજ્યના મુખ્ય આઠ યાત્રાધામો- અંબાજી, સોમનાથ, દ્વારકા, શામળાજી, ડાકોર, પાલીતાણા, ગીરનાર અને પાવાગઢ ખાતે ૨૪*૭ ઉચ્ચકક્ષાની સ્વચ્છતા જાળવવાની મહત્વની કામગીરી ગુજરાત પવિત્ર યાત્રાધામ વિકાસ બોર્ડને સોંપવામાં આવેલ છે, જેના પરીણામો હવે દેખાઇ રહ્યા છે. ચાલુ વર્ષે સમગ્ર રાજ્યમાં સ્વચ્છતા અભિયાનના પડઘા પડે અને ઉત્તરથી લઈને દક્ષિણ તેમજ પુર્વથી લઈને પશ્રિમ સુધી તમામ મોટા યાત્રાધામોને ધ્યાનમા રાખીને રાજ્યવ્યાપી સ્વચ્છતા મહાઅભિયાન પાર પાડવાનો હેતુસર કરવામાં આવ્યો. મુખ્ય યાત્રાધામોમાં સ્થાનિક સંપર્કો, વહીવટીતંત્ર, શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ, ધાર્મિક સંસ્થાઓને સાંકળી હતી. મુખ્ય કાર્યક્રમમા સૌપ્રથમ શેરીનાટક, ત્યારબાદ સ્વછતા વોક, અંતે મહાઆરતી અને સ્વચ્છતાના શપથ લેવાની સાથે કાર્યક્રમ પુર્ણ કરવાનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતુ. આ માટે તા.૧૯ થી ૩૦ ઓકટોબર દરમ્યાન દામોદર કુંડ, ગિરનાર, સોમનાથ, ગોમતી ઘાટ, દ્વારકા, બેચરાજી અને બિંદુ સરોવર, સિધ્ધપુર, શામળાજી, ઉનાઈ તથા અંબાજી ખાતે વિવિધ કાર્યક્રમોનું આયોજન કરવામાં આવ્યુ. જે ટુંકમાં નીચે મુજબ દર્શાવેલ છે.

ગિરનાર, જૂનાગઢ:- સ્વચ્છતા મહાઅભિયાનનાં ભાગરૂપે અમોએ કાર્યક્રમનો શુભારંભ ભવનાથ તળેટી, ગિરનારથી કર્યો. તા.૧૯/૦૯/૨૦૧૮ના રોજ સૌપ્રથમ ભવનાથ મંદિર ખાતે શેરીનાટકનું આયોજન કરવામાં આવ્યું અને શેરીનાટક બાદ સ્વચ્છતા વોકનો પરમ પૂજ્ય ભારતીબાપૂએ ઝંડી ફરકાવી શુભારંભ કરાવ્યો. ભવનાથ મંદિરથી દમોદર કુંડ સુધી વોક કરવામાં આવી જેમાં માર્ગમાં તમામ દુકાનો, યાત્રિકોને કાર્ડ વિતરણ કરતા કરતા ટીમ દામોદરકુંડ પહોચી. જ્યાં પુનઃ એકવાર શેરીનાટક ભજવવામાં આવ્યું અને લોકોને મહાઆરતીમાં જોડાવા માટે આમંત્રિત કરવામાં આવ્યા. ત્યારબાદ પૂજ્ય ભારતી બાપૂ, પૂજ્ય શેરનાથ બાપૂનાં વરદ્દહસ્તે મહાઆરતીનું આયોજન કરવામાં આવ્યું. અંતે દરેક સભ્યો દ્વારા સ્વચ્છતાની જાળવણી માટે, લોકોને તે માટે જાગૃત કરવા માટે અને પ્લાસ્ટીક મુક્ત ભારતનાં નિર્માણ માટે સંકલ્પ લેવડાવવામાં આવ્યા.

ગિરનાર ખાતે આયોજીત કાર્યક્રમમાં પરમ પૂજ્ય ભારતી બાપૂ, પરમ પૂજ્ય શેરનાથ બાપૂ, શ્રી પ્રદિપભાઈ ખીમાણી, શ્રી શૈલેષભાઈ દવે, ડો. વિશાળ જોષી, ઉપરાંત સ્થાનિક કોર્પોરેટરો, આગેવાનો, શાળાનાં વિધાર્થીઓ, સ્વચ્છતા માટે નિયુક્ત એજન્સીનાં સભ્યો વગેરે આ કાર્યક્રમમાં જોડાઈ સહયોગ પુરો પાડ્યો હતો.

શ્રી સોમનાથ:-તારીખ ૨૦ સપ્ટેમ્બર સાંજે ૫.૦૦ કલાકે સોમનાથ ખાતે શ્રી સોમનાથ મંદિર પટાંગણમાં શેરીનાટકનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતુ જેમાં યાત્રાધામોને સ્વચ્છ રાખવા માટે લોકો જાતે જ જાગૃત થાય તે થીમ પર નાટક ભજવવામાં આવ્યું. ત્યારબાદ મંદિર પરીસરથી લઈને શ્રી રામ મંદિર સુધી સ્વચ્છતા વોક કરવામાં આવી. જેમાં સ્થાનિક લોકો પણ સ્વેચ્છાએ જોડાયા હતા અને તેમાં માર્ગમાં આવતા કચરાનો નિકાલ કરતા અને સ્વચ્છતાનો સંદેશો ફેલાવતા કાર્ડનાં વિતરણ કરતા કરતા ટીમ શ્રી રામ મંદિર પાછળ આવેલ જલ પ્રભાસ કુંડ પહોચી હતી અને ત્યા સ્વચ્છતા કાર્યક્રમ કરી જલપ્રભાસ કુંડની મહાઆરતી કરવામાં આવી હતી અને સ્વચ્છતાના શપથ લેવામાં આવ્યા હતા. અમારા આ અભિયાનમાં શ્રી સોમનાથ ટ્રસ્ટ, નગરપાલિકા, જીલ્લા વહીવટીતંત્ર પણ જોડાયા હતા.

દ્વારકા:-સ્વચ્છતા મહાઅભિયાનનાં ભાગરૂપે અમોએ કાર્યક્રમનો શુભારંભ શ્રી દ્વારકાધીશના મંદિર પટાંગણથી કર્યો અહી ટીમ દ્વારા શેરીનાટક ભજવવામાં આવ્યું અને સ્થાનિક લોકોને પ્રવાસીઓને અમારા આ અભિયાનમાં સહભાગી બનવા આહવાન કરવામાં આવ્યું. ત્યાર બાદ વિશાળ સ્વચ્છતા વોક (સફાઈ કામદાર, શરણાઈ, ઢોલ સાથે) કરવામાં આવ્યું. વચ્ચે આવતા બ્રહ્મકુંડ ખાતે સફાઈ અને ત્યારબાદ કુંડનું પૂજન કરવામાં આવ્યું. અંતે ટીમ શ્રી ગોમતી માતા મંદિર પાસે પહોચી. અહીં પુનઃ એકવાર શેરીનાટક ભજવવામાં આવ્યું. ત્યારબાદ ગોમતીઘાટ ખાતે શ્રી ગોમતી માતાની મહાઆરતી કરવામાં આવી અને ઉપસ્થિત સૌને સ્વચ્છતા માટેના શપથ લેવડાવવામાં આવ્યા. અમારા આ અભિયાનમાં દ્વારકા મંદિરનાં વહીવટદારશ્રી, નાયબ વહીવટદારશ્રી, શ્રી રમેશભાઈ હેરમા, નગરપાલિકાનાં ચીફ ઓફીસરશ્રી, બી.વી.જીની ટીમ સહીત સભ્યો જોડાયા હતા.

બેચરાજી:- સ્વચ્છતા મહાઅભિયાનનાં ભાગરૂપે અમોએ કાર્યક્રમનો શુભારંભમાં શ્રી માતાજીનાં મંદિર ખાતે શેરીનાટક ભજવવામાં આવ્યુ જેમં ગ્રામજનો, યાત્રિકો અને સ્થનિક શાળાનાં વિધાર્થીઓ જોડાયા હતા. સૌપ્રથમ શેરીનાટક બાદ ઉપસ્થિત સૌને સ્વચ્છતાનાં શપથ લેવડાવવામા આવ્યા. ત્યારબાદ બેચરાજી ગામમાં સ્વચ્છતા વોક દ્વારા પ્રદક્ષિણા કરી માર્ગમાં આવતા લોકોને સ્વચ્છતાના કાર્ડનું વિતરણ કરતા કરતા પાછળનાં ભાગમાં આવેલ માનસરોવર કુંડ ખાતે પહોચી જ્યા મહાઆરતી કરવામાં આવી. અમારા આ પ્રયાસમાં સ્થાનિક ભવાઈની ટીમ પણ જોડાઈ હતી આ ઉપરાંત સ્થાનિક મામલતદાર શ્રી, નાયબ વહીવટદારશ્રી, બહુચરાજી માતા મંદિરનો સ્ટાફ, સરપંચશ્રી, ઉપરાંત સ્થાનિક અગ્રણીઓ જોડાયા હતા.

બિંદુ સરોવર, સિધ્ધપુર- સ્વચ્છતા મહાઅભિયાનનાં ભાગરૂપે અમોએ કાર્યક્રમનો શુભારંભમાં સિધ્ધપુર શહેરમાં સરકારી શાળામાં ગ્રામજનો વચ્ચે શેરીનાટક ભજવવામાં આવ્યુ જેમાં સ્થનિક શાળાનાં વિધાર્થીઓ, ગ્રામજનો, વહીવટીતંત્રની ટીમ વગેરે જોડાયા હતા. સૌપ્રથમ શેરીનાટક બાદ ઉપસ્થિત સૌને સ્વચ્છતાનાં શપથ લેવડાવવામા આવ્યા. ત્યારબાદ સિધ્ધપુરમાં સ્વચ્છતા વોક દ્વારા પ્રદક્ષિણા કરી માર્ગમાં આવતા લોકોને સ્વચ્છતાના કાર્ડનું વિતરણ કરતા કરતા બિંદુ સરોવર ખાતે ટીમ પહોચી જ્યા મહાઆરતી કરવામાં આવી. અમારા આ પ્રયાસમાં સિધ્ધપુર વહીવટીતંત્રની ટીમ, પ્રવાસન અને હોસ્પિટાલીટીનો અભ્યાસ કરાવતી SIHM નાં વિધાર્થીઓ, બિંદુ સરોવરનાં સંચાલક શ્રી મુકેશભાઈ ઠાકર, સ્થાનિક પૂજારીઓ જોડાયા હતા.

શામળાજી:- શામળાજી મંદિર પરીસરમાં ગ્રામજનો, સ્થાનિક શાળાના બાળકો, શામળાજી ટ્રસ્ટની ટીમ, સ્વચ્છતાની એજન્સી વગેરે ઉપસ્થિત થઈ સૌપ્રથમ શેરીનાટક નિહાળવામાં આવ્યુ હતુ. ત્યારબાદ ઉપસ્થિત સૌને સ્વચ્છતાનાં શપથ લેવડાવવામા આવ્યા. એ પછી શામળાજીમાં સ્વચ્છતા વોક દ્વારા પ્રદક્ષિણા કરી માર્ગમાં આવતા લોકોને સ્વચ્છતાના કાર્ડનું વિતરણ કરતા કરતા પુનઃ મંદિર ખાતે ટીમ પહોચી જ્યા મહાઆરતી કરવામાં આવી હતી. અમારા આ પ્રયાસમાં શામળાજી મંદિર ટ્રસ્ટ, સ્થાનિક વહીવટીતંત્રની ટીમ, સ્વચ્છતાની એજન્સી, શાળાના બાળકો જોડાયા હતા.

ઊનાઈ માતા મંદિર, ઊનાઈ:- ઉતરથી દક્ષિણની ગુજરાત પવિત્ર યાત્રાધામ વિકાસ બોર્ડની સફરમાં સમગ્ર છેક ગુજરાતની દક્ષિણે આવેલ સુપ્રસિધ્ધ યાત્રાધામ ઊનાઈ માતાને પણ અમારા આભિયાનમાં આવરી લેવામાં આવ્યું હતુ. ઊનાઈ ખાતે સૌપ્રથમ મંદિર પરીસરમાં શેરીનાટક બાદ ટીમ સ્વચ્છતા વોક માટે ગામની પ્રદક્ષિણામાં નિકળી હતી. ગામમાં પણ કુલ બે જગ્યાએ શેરીનાટક કરવામાં આવ્યા કે જ્યા સ્થાનિક લોકો વધારે સંખ્યામાં હાજર હતા અને એ જ સ્થળોએ સ્વચ્છતાના સંકલ્પ લેવડાવવામાં આવ્યા હતા. ત્યારબાદ અંતે શ્રી ઊનાઈ માતાની આરતી કરી કાર્યક્રમ સમાપન કરવામાં આવ્યો હતો. અમારા આ પ્રયાસમાં સ્થાનિક વહીવટીતંત્ર, ઊનાઈ માતા મંદિર ટ્રસ્ટની ટીમ, સફાઈની એજંસીના સભ્યો, ગ્રામ પંચાયત વગેરે ઉપસ્થીત રહી સહયોગ પુરો પાડ્યો હતો.

શ્રી અંબાજી મંદિર, અંબાજી:- સ્વચ્છતા અભિયાનનું અંતિમ સ્થળ એટલે શ્રી આરાસુરી અંબાજી માતાનું ધામ. ભવ્ય કાર્યક્રમ અહી આયોજીત થયો અને ઘણી જ બહોળી સંખ્યામાં લોકોએ આ કાર્યક્રમની પૂર્ણાહિતીમાં ભાગ લીધો. ગુજરાત પવિત્ર યાત્રાધામની સમગ્ર ટીમ તથા બાપા સીતારામ મંડળ, બાપુનગરના ૫૦ જેટલા કાર્યકરો આ કાર્યક્રમમાં જોડાયા હતા. મંદિર પરીસરમાં સૌપ્રથમ શક્તિદ્વાર પાસે સમગ્ર ટીમ એકત્રિત થઈ સમગ્ર કાર્યક્રમનો ચિતાર આપવામાં આવ્યો અને શેરીનાટક આયોજીત કરવામાં આવ્યુ જેમાં કાપડની થેલી અને ટોપી પણ યાત્રાધામ બોર્ડ તરફથી વિતરણ કરવામાં આવી. ત્યારબાદ સમગ્ર ગામમાં સ્વચ્છતા વોક થઈ અંતે માનસરોવર કુંડ ખાતે મહાઆરતી અને મન કી બાત કાર્યક્રમ સાથે પંદર દિવસથી ચાલતા અભિયાનની પુર્ણાહુતી થઈ.

સ્વચ્છતાના આ અભિયાનમાં પૂજ્ય સંતો, શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ, જે તે દેવસ્થાન, સ્થાનિક વહીવટી તંત્રને સાથે રાખીને ગુજરાત પવિત્ર યાત્રાધામ વિકાસ બોર્ડએ આ કામગીરી ઉત્સાહભેર પૂર્ણ કરી જેમાં રાજ્યના તમામ વર્તમાનપત્રોનો અભુતપૂર્વક સહકાર મળ્યો જેને ભુલી ન શકાય. સ્વચ્છતાની કેડી ઉપર ગુજરાત પવિત્ર યાત્રાધામ વિકાસ બોર્ડના આ નાનકડા પ્રયત્નની નોંધ ભારત સરકારે પણ લીધી અને શ્રી સોમનાથ મંદિર ખાતેની સ્વચ્છતા અંગે રાષ્ટ્રીયકક્ષાએ સ્વચ્છ આઇકોનીક પ્લેસ તરીકેનો એવોર્ડ તા.૦૨/૧૦/૨૦૧૮ના રોજ આપવામાં આવ્યો. સ્વચ્છતાની આ પ્રકારની કામગીરી સતત ચાલુ રાખવા યાત્રાધામ વિકાસ બોર્ડ સંકલ્પબધ્ધ છે.